Skip to main content

စဖင့္

စဖင့္
----
ပိရမစ္နဲ႕တြဲျပီး ခြဲမရေအာင္ ပူးတြဲေနတဲ႕ အရာဟာ စဖင့္ ရုပ္ထုမ်ား ျဖစ္ပါတယ္ ။ စဖင့္ဆိုတာက လူမ်က္ႏွာႀကီးျဖစ္တယ္ ။ စဖင့္က ေက်ာက္တံုးႀကီးတစ္တံုးကို ထြင္းထုထားတာျဖစ္ျပီး ပိရမစ္မ်ားနဲ႕ မ်ားေသာအားျဖစ္ ယွဥ္တြဲလ်က္ ရွိေနႀကပါတယ္ ။ စဖင့္နဲ႕ ပတ္သတ္တဲ႕ အေထာက္အထားမ်ားဟာ အင္မတန္မွ ရွားပါးလွပါတယ္ ။ ၁၈ ႀကိမ္ေျမာက္ မင္းဆက္ျဖစ္တဲ႕ ေနာက္ပိုင္းေခတ္ ႀကမွသာ စဖင့္အေႀကာင္း မွတ္တမ္းမ်ားကို ေတြ႕ရွိရတာ ျဖစ္ပါတယ္ ။

အႀကီးဆံုး စဖင့္ႀကီးက သဲထဲမွာ နစ္ျမွပ္ေနရာကေန ျပန္လည္ တူးေဖၚထားတာ ျဖစ္တယ္ ။ စဖင့္မ်ားဟာ ပရမစ္မ်ား ဘုရားေက်ာင္းမ်ားအနီးမွာ အေစာင့္အေရွာက္သေဘာနဲ႕ တည္ထားႀကတာျဖစ္ျပီး ဂီဇာအရပ္မွာရွိတဲ႕ စဖင့္ႀကီးကေတာ့ အႀကီးဆံုးျဖစ္ကာ ေလးထပ္တိုက္ တစ္လံုးခန္႕ ျမင့္မားေႀကာင္း ဆိုပါတယ္ ။ စဖင့္ရုပ္ထုမ်ားအားလံုးဟာ ေနထြက္ရာ အရပ္ကို မ်က္ႏွာမူႀကတာျဖစ္တယ္ ။

စဖင့္ ရုပ္ထုႀကီးဟာ မူလ ထြင္းထုစဥ္က အခ်ိဳးအစား ေျပျပစ္လွပျပီး က်က္သေရရွိတဲ႕ မ်က္ႏွာမ်ား ရွိေႀကာင္း ဆိုပါတယ္ ။ အခုခ်ိန္မွာေတာ့ ရာသီဥတုဒဏ္နဲ႔ လက္ေဆာ့သူမ်ားရဲ႕ လက္ခ်က္ေႀကာင့္ ႏွာေခါင္း ပါးစပ္မ်ားဟာ ပ်က္ဆီးသြားခဲ႕ရပါျပီ ။ စဖင့္ရဲ႕ မ်က္ႏွာ ဟာ အထူးသျဖင့္ ဂီဇာအရပ္မွာရွိတဲဲ့ မဟာစဖင့္ႀကီးမ်က္ႏွာဟာ အလြန္တည္ႀကည္ေလးနက္ျပီး အေရွ႕အရပ္ကေန ထြက္ေပၚလာမဲ႕ ေနဘုရားကို ပူေဇာ္ဟန္ ရွိေနတာျဖစ္တယ္ ။

ေရွးေဟာင္း အီဂ်စ္တို႕ဟာ " ရား " ေခၚ ေနဘုရားကို ကိုးကြယ္ႀကရာ စဖင့္ ရုပ္ထုမ်ားဟာလည္း ေနဘုရားကို ပူေဇာ္ဖို႕ အေရွ႕အရပ္ကို မ်က္ႏွာမူထားျခင္းဟာ အသင္ ယုတၱိရွိတယ္လို႕ စာေရးဆရာႀကီး ေပါလ္ဘရင္တန္ က မွတ္ခ်က္ခ်ဖူးပါတယ္ ။

အေရွ႕နိုင္ငံကေန ဆင္းသက္လာတဲ့ အာရတ္ ဟာ ေကာ့ေကးရွေတာင္တန္းကေနတဆင့္ အီဂ်စ္ျပည္ကို ဘီစီ ၁၀၀၀၀ ခန္႕ က ဝင္ေရာက္လာျပီး ဂီဇာအရပ္ကို ဗဟိုျပဳကာ ထီးနန္း စိုက္ထူခဲ႕ပါတယ္ ။ အဲ႕ဒါက အာရယန္အႏြယ္ဝင္မ်ား ဝင္လာျခင္း ျဖစ္ဟန္တူပါတယ္ ။ အာရတ္နဲ႕အတူ အာရိယန္ သာသနာျပဳ ဘုန္းႀကီးမ်ား ပါလာကာ ဘာသာေရးကို တည္ေထာင္ခဲ႕တာျဖစ္တယ္ ။

အဲ႕ ဒီ႕ဘာသာရဲ႕ အႏွစ္သာရက အရာရာကို ဖန္ဆင္းနိုင္တဲ႕ အႏၱိမဆိုတဲ႕ ဓါတ္ဘုရားႀကီး ရွိပါတယ္ ။ အဲ႕ဒီ႔ဘုရားက ဖန္တီးေပးအပ္တဲ႕ အသက္ဓါတ္ဟာ လူသားမ်ားျဖစ္လာျပီး ရုပ္ခႏၶာေသဆံုးေသာ္လည္း အသက္ဓါတ္ က်န္ေနအုန္းမယ္လို႕ ယံုႀကည္ႀကတာျဖစ္တယ္ ။

ဘုရင္အာရတ္ လက္ထက္မွာ ပိရမစ္မ်ား စဖင့္ရုပ္ထုမ်ား တည္ေဆာက္တာျဖစ္ကာ စဖင့္ ရုပ္ထုရဲ႕မ်က္ႏွာဟာ ဘုရင္ အာရတ္ရဲ႕ အႀကံေပးပညာရွိပုဂၢိဳလ္မ်က္ႏွာနဲ႕ တူေႀကာင္း အဂၢါေကစီက ဆိုပါတယ္ ။ စဖင့္အေႀကာင္း ေရးသားထားတဲ႕ ေခတ္ျပိဳင္မွတ္တမ္းမ်ားကိုလည္း ရွာေဖြေတြ႕ရွိျခင္း မရွိေသးပါဘူး ။ ဒါေႀကာင့္ ဂႏၶာရီပညာရွင္မ်ားျဖစ္တဲ႕ ေပါလ္ဘရင္တန္ အဂၢါေကစီ တို႕ရဲ႕ အျမင္ကိုသာလွ်င္ ေဖၚျပနိုင္ေသးတာျဖစ္တယ္ ။

 ဘယ္လိုပင္ျဖစ္ေစ စဖင့္ ရုပ္ထုမ်ားဟာ ပိရမစ္ဘုရားေက်ာင္းမ်ားကိုသာမက ဂႏၶာရီပညာတိုက္ႀကီးကို ေစာင့္ေရွာက္လ်က္ ခြန္အားနဲ႕ စြမ္းအင္သတၱိထူးမ်ားကို ကိုယ္စားျပဳေနတာျဖစ္ေႀကာင္း သုေတသီတို႕က ဆိုႀကပါတယ္ခင္ဗ်ာ ။

#htoohtoolay

Comments

Popular posts from this blog

လိပ့်ပြာလွှင့် အတက်ပညာ

လိပ်ပြာလွှင့်အတတ်ပညာ ----- ရေထုံ မီးထုံများကို ကူးပြီးမှ ဒုတိယအဆင့်ကို တက်လှမ်းအောင်မြင်သကဲ့သို့ ထွက်ရပ်ပေါက်ပညာ၏ အရေးအပါဆုံး အပိုင်းဖြစ်သော မရဏထုံကူးပြီးမ...

မင်းကွန်းခေါင်းလောင်းတော်ကြီး

မင်းကွန်းခေါင်းလောင်းတော်ကြီး ----- မင်းကွန်းခေါင်းလောင်းတော်ကြီးကို ဘိုးတော်ဘုရား (၁၇၈၂ - ၁၈၁၉) က ပုထိုးတော်ကြီးတွင် ထားရှိရန် မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၁၇၀ ပြည့်နှစ် ၊ ကဆုန်လ (အေဒီ - ၁၈၀၈ ခုနှစ် ၊ ဧပြီလ) တွင် သွန်းလောင်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည် ။ ပုထိုးတော်ကြီးကိုမူကား အပြီးသတ် တည်ဆောက်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ ။ အလေးချိန် ၅၅၅၅၅ ပိဿာ (တန် ၉၀) ခန့်ရှိသော မင်းကွန်းခေါင်းလောင်းသည် ၎င်းထက် သုံးဆခန့် ကြီးသော မော်စကိုမှ ခေါင်းလောင်းကြီးပြီးလျှင် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဒုတိယအကြီးဆုံး ခေါင်းလောင်းကြီး ဖြစ်သည် ။ မင်းကွန်းခေါင်းလောင်းကြီး ချိတ်ဆွဲထားရာတိုင်များမှာ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၀၀ ပြည့်နှစ် ၊ (အေဒီ - ၁၈၃၉ ခုနှစ်) မြေငလျင်ဒါဏ်ကြောင့် ပျက်ဆီးသွားခဲ့သည် ။ ခေါင်းလောင်းတော်ကြီးကို လက်ရှိ ချိတ်ဆွဲထားသော သံယက်မကြီးကိုမူ နှောင်းခေတ်တွင်မှ ပြုလုပ်ထားခြင်းဖြစ်သည် ။ မင်းကွန်းခေါင်းလောင်းတော်ကြီး၏အတိုင်းတာမှ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်ပါသည် - ၁ ။ နှုတ်ခမ်းဝအချင်း (အပြင်ဘက်မှ တိုင်းတာလျှင်) - ၁၆ ပေ ၊ ၃ လက်မ ။ ၂ ။ အတွင်းပိုင်းအချင်း (နှုတ်ခမ်းဝအထက် ၄ ပေ ၈ လက်မအထက်မှ တိုင်းတာလျှင် - ၁၀ ပေ ။ ၃ ။ အမြင့် (အတွင်းပိုင်းမှ တိုင်းတာလျှင်) ...

သင်္ကြန်

သင်္ကြန် ----- နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ကို မြန်မာတို့က သင်္ကြန်ပွဲတော်ဟု သိကြသည် ။ သင်္ကြန်ဟူသော စကားမှာ သက္ကဋဘာသာမှ လာခြင်းဖြစ်ပြီး ၊ ၁၂ ရာသီခွင် တစ်ခုခုသို့ နေမင်းဝင်ရောက်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရှိသည် ။ နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ကို ၊ မြန်မာ့နက္ခတ္တဗေဒတွင် မဟာသင်္ကြန်ဟု ခေါ်ကြသည် ။ နေသည် မိန်ရာသီ ( ငါးရုပ် ) မှ မိဿရာသီ ( ဆိတ်သိုးရုပ် ) သို့ ကူးပြောင်းမှုကို အထိမ်းအမှတ် ပြုခြင်း ၊ နေနှစ်တစ်နှစ်၏ အဆုံးမှ နောက်နှစ်တစ်နှစ်၏အစသို့ ကူးပြောင်း သော အရေးကြီးသည့် အကူးအပြောင်း ဖြစ်ခြင်းတို့ကြောင့် မဟာသင်္ကြန်ဟု ခေါ်ခြင်းပင် ဖြစ်သည် ။ မြန်မာ့ပြက္ခဒိန်သည် လပြက္ခဒိန် ဖြစ်သောကြောင့် ပွဲတော်ရက်ကို အရှင်ထားရသည် ။ ပုံသေ သတ်မှတ်ထား၍ မရ ။ တစ်နှစ်နှင့်တစ်နှစ် နှစ်သစ်ကူးသော ရက်လ မတူကြပေ ။ သို့သော် အနောက်တိုင်း ပြက္ခဒိန်မှာ နေပြက္ခဒိန်ဖြစ်သောကြောင့် ပုံမှန်အားဖြင့် ဧပြီ ၁၃ မှ ၁၅ ရက် သို့မဟုတ် ၁၃ မှ ၆ ရက် သို့မဟုတ် ၁၄ မှ ၁၆ ရက်အတွင်း ပွဲတော် ကျရောက်လေ့ ရှိသည် ။ မြန်မာတို့က နှစ်တစ်နှစ်ကို တွက်ချက်သောအခါ နေ၏အသွား အလာကိုပါ ထည့်သွင်းစဉ်းစားသည်ဟု ဆိုနိုင်သည် ။ ထို့ကြောင့် မြန်မာနှစ် ၏ ပထမလဖြစ်သော တန်ခူးလကို နှစ်သစ်မတိုင်မီ ...