Skip to main content

Sundial နေနာရီ


Sundial နေနာရီ
-----
Sundials များသည် အချိန်ကိုတိုင်းတာရန် အသုံးပြုသော သက်တမ်းအရင့်ဆုံး ကိရိယာများဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် နေ၏လည်ပတ်မှုနှင့် လှုပ်ရှားမှုအပေါ်မူတည်၍ အလုပ်လုပ်သည်။ နေသည် အရှေ့ဘက်မှ အနောက်ဘက်သို့ ရွေ့လျားလာသည်နှင့်အမျှ ဖွဲ့စည်းထားသော အရိပ်များသည် နေ့၏အချိန်ကို ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်သည်။ အီဂျစ်လူမျိုးတို့သည် နေပူချိန်များဖြင့် အချိန်တိုင်း ကိရိယာများကို ပထမဦးဆုံး အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် gnomon ဟုခေါ်သော ချောင်းဒါ သို့မဟုတ် တိုင်လုံးများကို အသုံးပြုခဲ့ကြသည် ။ အချိန်သည် အရိပ်၏ အရှည်ပေါ် မူတည်၍ တွက်ချက်နိုင်သည်။

အီဂျစ်လူမျိုးတို့သည် နေနာရီပြုလုပ်ရန်အတွက်  t-shaped နေရောင်ခြည်များ ဖြာကျလာစေရန် ကြမ်း၌ ဒေါင်လိုက်ထောင်ထားသော သစ်တိုင်များကို အသုံးပြုကြသည် ။ ယင်းတုတ်တိုင်တွင် ငါးနာရီကြာ အချိန်ကို ရေးထားသည်။ နံနက်အချိန်တွင် သစ်ချောင်းကို အရှေ့ဘက်သို့ ဦး တည်စေပြီး မွန်းလွဲပိုင်းတွင် သစ်ချောင်းကို အနောက်ဘက်သို့ လှဲချလိုက်သည်။

အချိန်ကိုတွက်ချက်ရန်အတွက် အီဂျစ်နှင့်ဗာဗုလုန်လူမျိုးများသည် Obelisks ကို တည်ဆောက်ခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် နှစ်၏ အရှည်ဆုံးနှင့် အတိုဆုံးနေ့ကိုလည်း တွက်ချက်သည်။ အချိန်တန်သော် အီဂျစ်လူမျိုးတို့သည် သယ်ဆောင်ရလွယ်သော နေရောင်ခြည်နာရီများကို အသုံးပြုခဲ့ကာ ၊ ဂရိလူမျိုးများက "pelekinon" ဟုခေါ်သော နေရောင်ခြည်ကို အသုံးပြုပြီး gnomon သို့မဟုတ် ဒေါင်လိုက်လှံတံကို အလျားလိုက် သို့မဟုတ် လုံးဝိုင်းသောမျက်နှာပြင်ပေါ်တွင် နေရာချ ရေးမှတ်ခဲ့ကြသည် ။

ဤရွေ့ကား နေဝင်ချိန်များကို တစ်နှစ်ပတ်လုံး တိတိကျကျခန့်မှန်းရန် မှတ်သားထားချက်များ ဖြစ်၏ ။ ၎င်းတို့က သူတို့၏ ဂျီသြမေတြီ အသိပညာအပေါ် အခြေခံပြီး ပိုမိုတိကျသော နေရောင်ခြည်စွမ်းအင်သုံးနာရီများ တည်ဆောက်ခဲ့သည်။ hemicycle သည် သူတို့၏ တီထွင်မှုတစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် သစ်တုံး သို့မဟုတ် ကျောက်တုံးတစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်းကို hemisphere တစ်ချောင်းကို တုတ် သို့မဟုတ် ကြိမ်လုံးဖြင့် ကပ်ထားသည်။ ရာသီပေါ် မူတည်၍ အမျိုးမျိုးသောအရှည်ရှိ စက်ဝိုင်းပုံများကို ပြုလုပ်သည်။

ဤရွေ့ကား အချိန်ကို ပြသနိုင်ရန် လုပ်ဆောင်ချက်များဖြစ်ပြီး ညွှန်းတံများအဖြင့် အစိတ်ရေ ၁၂ စိတ်ကို ရေးထွင်းထား၏ ။

အဆိုပါ ကိရိယာ၌ နေရောင်ခြည်အောက်ခံပြား ပေါ်တွင် သို့မဟုတ် မျက်နှာပြင်ပေါ်၌ မှောင်ရိပ်ကျလာသောအခါ ရေးထွင်းထားသော အမှတ်စဉ်များအရ အချိန်၏ သတ်မှတ်နှုန်းကို တိုင်းတာနိုင်ကြ၏ ။ ရှေးကျသော နေရောင်ခြည်သုံး နာရီများတွင် ရက်စွဲများကိုပင် သတ်မှတ်တိုင်းတာနိုင်သည့် ရေးထွင်းထားမှုများပါ ပါရှိကြသည် ။ ၎င်းကိရိယာဖြင့် အချိန်ကို အတိအကျဆုံး တွတ်ချက်နိုင်ချိန်မှာ မွန်းတည့်ချိန်၌ ဖြစ်၏ ။

၎င်းကိရိယာသည် နေဝင်ချိန်၌ အလုပ် လုပ်နိုင်စွမ်း မရှိပေ ။

#htoohtoolay

Comments

Popular posts from this blog

လိပ့်ပြာလွှင့် အတက်ပညာ

လိပ်ပြာလွှင့်အတတ်ပညာ ----- ရေထုံ မီးထုံများကို ကူးပြီးမှ ဒုတိယအဆင့်ကို တက်လှမ်းအောင်မြင်သကဲ့သို့ ထွက်ရပ်ပေါက်ပညာ၏ အရေးအပါဆုံး အပိုင်းဖြစ်သော မရဏထုံကူးပြီးမ...

မင်းကွန်းခေါင်းလောင်းတော်ကြီး

မင်းကွန်းခေါင်းလောင်းတော်ကြီး ----- မင်းကွန်းခေါင်းလောင်းတော်ကြီးကို ဘိုးတော်ဘုရား (၁၇၈၂ - ၁၈၁၉) က ပုထိုးတော်ကြီးတွင် ထားရှိရန် မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၁၇၀ ပြည့်နှစ် ၊ ကဆုန်လ (အေဒီ - ၁၈၀၈ ခုနှစ် ၊ ဧပြီလ) တွင် သွန်းလောင်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည် ။ ပုထိုးတော်ကြီးကိုမူကား အပြီးသတ် တည်ဆောက်နိုင်ခြင်း မရှိခဲ့ပေ ။ အလေးချိန် ၅၅၅၅၅ ပိဿာ (တန် ၉၀) ခန့်ရှိသော မင်းကွန်းခေါင်းလောင်းသည် ၎င်းထက် သုံးဆခန့် ကြီးသော မော်စကိုမှ ခေါင်းလောင်းကြီးပြီးလျှင် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဒုတိယအကြီးဆုံး ခေါင်းလောင်းကြီး ဖြစ်သည် ။ မင်းကွန်းခေါင်းလောင်းကြီး ချိတ်ဆွဲထားရာတိုင်များမှာ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၀၀ ပြည့်နှစ် ၊ (အေဒီ - ၁၈၃၉ ခုနှစ်) မြေငလျင်ဒါဏ်ကြောင့် ပျက်ဆီးသွားခဲ့သည် ။ ခေါင်းလောင်းတော်ကြီးကို လက်ရှိ ချိတ်ဆွဲထားသော သံယက်မကြီးကိုမူ နှောင်းခေတ်တွင်မှ ပြုလုပ်ထားခြင်းဖြစ်သည် ။ မင်းကွန်းခေါင်းလောင်းတော်ကြီး၏အတိုင်းတာမှ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်ပါသည် - ၁ ။ နှုတ်ခမ်းဝအချင်း (အပြင်ဘက်မှ တိုင်းတာလျှင်) - ၁၆ ပေ ၊ ၃ လက်မ ။ ၂ ။ အတွင်းပိုင်းအချင်း (နှုတ်ခမ်းဝအထက် ၄ ပေ ၈ လက်မအထက်မှ တိုင်းတာလျှင် - ၁၀ ပေ ။ ၃ ။ အမြင့် (အတွင်းပိုင်းမှ တိုင်းတာလျှင်) ...

သင်္ကြန်

သင်္ကြန် ----- နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ကို မြန်မာတို့က သင်္ကြန်ပွဲတော်ဟု သိကြသည် ။ သင်္ကြန်ဟူသော စကားမှာ သက္ကဋဘာသာမှ လာခြင်းဖြစ်ပြီး ၊ ၁၂ ရာသီခွင် တစ်ခုခုသို့ နေမင်းဝင်ရောက်ခြင်းဟု အဓိပ္ပာယ်ရှိသည် ။ နှစ်သစ်ကူးပွဲတော်ကို ၊ မြန်မာ့နက္ခတ္တဗေဒတွင် မဟာသင်္ကြန်ဟု ခေါ်ကြသည် ။ နေသည် မိန်ရာသီ ( ငါးရုပ် ) မှ မိဿရာသီ ( ဆိတ်သိုးရုပ် ) သို့ ကူးပြောင်းမှုကို အထိမ်းအမှတ် ပြုခြင်း ၊ နေနှစ်တစ်နှစ်၏ အဆုံးမှ နောက်နှစ်တစ်နှစ်၏အစသို့ ကူးပြောင်း သော အရေးကြီးသည့် အကူးအပြောင်း ဖြစ်ခြင်းတို့ကြောင့် မဟာသင်္ကြန်ဟု ခေါ်ခြင်းပင် ဖြစ်သည် ။ မြန်မာ့ပြက္ခဒိန်သည် လပြက္ခဒိန် ဖြစ်သောကြောင့် ပွဲတော်ရက်ကို အရှင်ထားရသည် ။ ပုံသေ သတ်မှတ်ထား၍ မရ ။ တစ်နှစ်နှင့်တစ်နှစ် နှစ်သစ်ကူးသော ရက်လ မတူကြပေ ။ သို့သော် အနောက်တိုင်း ပြက္ခဒိန်မှာ နေပြက္ခဒိန်ဖြစ်သောကြောင့် ပုံမှန်အားဖြင့် ဧပြီ ၁၃ မှ ၁၅ ရက် သို့မဟုတ် ၁၃ မှ ၆ ရက် သို့မဟုတ် ၁၄ မှ ၁၆ ရက်အတွင်း ပွဲတော် ကျရောက်လေ့ ရှိသည် ။ မြန်မာတို့က နှစ်တစ်နှစ်ကို တွက်ချက်သောအခါ နေ၏အသွား အလာကိုပါ ထည့်သွင်းစဉ်းစားသည်ဟု ဆိုနိုင်သည် ။ ထို့ကြောင့် မြန်မာနှစ် ၏ ပထမလဖြစ်သော တန်ခူးလကို နှစ်သစ်မတိုင်မီ ...